Wiadomości z prasy

Globalne ocieplenie i tysiące sandwiczy. Kopenhaga to jedna ze konferencyjnych stolic Europy. Słynna już grudniowa konferencja ONZ o nazwie COP 15, poświęcona globalnemu ociepleniu, okazała się być rekordową nie tylko pod względem kontrowersji, jakie wzbudziła. Pomijając sprzeczne opinie na temat samego zjawiska, sensowność organizowania tego typu spotkań i podejrzenia o niejasne interesy związane z nagłaśnianiem globalnego ocieplenia, COP 15 okazała się także gigantyczną operacją logistyczną, jakiej do tej pory w stolicy Danii nie przeprowadzono.
Gros wydarzeń związanych z COP 15 miało miejsce w centrum konferencyjnym Bella Center, niedaleko lotniska Kastrup. Jak podał serwis Wonderful Copenhagen, w czasie tego eko-maratonu na terenie centrum gościło jednorazowo 11 000 -15 000 polityków, naukowców, urzędników, dziennikarzy, ekologów i innych zaproszonych gości. To dopiero była emisja cieplarniana. O skali zainteresowania globalnym ociepleniem świadczą liczby, które przytoczył wspomniany serwis.
Obradujący pod dachem Bella Center uczestnicy COP 15 pochłonęli ponad 300 ton żywności. W tym ponad 107 000 porcji obiadowych, 20 000 sandwiczy, 8 000 kanapek, prawie 15 000 porcji ciasta. Wypito 350 000 szklanek wody i 250 000 filiżanek kawy.
Trudno ocenić, w jakim stopniu konferencja wpłynie na stan środowiska naturalnego Ziemi. W każdym razie dla kopenhaskiej branży turystycznej COP 15 okazała się złotym interesem, niekoniecznie o ekologicznym charakterze.

Na zdjęciu: kompleks kopenhaskiej Giełdy

info: PCIT TRAMP   
Grzegorz Waloch OPEC Gdynia

Udział paliw niekopalnych w bilansie energii pierwotnej wynosi w Szwecji 41%, a w ramach unijnej polityki klimatycznej, zdecydowała się na podniesienie tej wartości do poziomu 50% do roku 2020, mimo że Unia Europejska żądała 49%. Kluczem uzyskania takiego efektu w Szwecji jest sieć ciepłownicza, która umożliwia pewną, przewidywalną i efektywną dystrybucję ciepła oraz zagospodarowanie różnych rodzajów ciepła odpadowego. 50% ciepła używanego w sieciach ciepłowniczych w Szwecji produkowane jest z odpadów przemysłowych, biomasy, pomp ciepła, odpadów leśnych oraz komunalnych. Każdy Szwed produkuje mniej więcej 500 kg odpadów rocznie, z czego tylko 3% jest składowane, a 97% jest odzyskiwane. 1% to odpady niebezpieczne, 35% recykling materiałów, 12% odpady organiczne, z których robimy biogaz, a reszta, czyli prawie 50% jest spalane. Zawsze odpady komunalne sortowane są u źródła. W Szwecji jest 5800 stacji recyklingowych dla opakowań i papieru oraz 650 centr recyklingowych dla odpadów gabarytowych oraz niebezpiecznych. Reszta odpadów jest spalana lub poddawana obróbce biologicznej. By osiągnąć tak wysoki poziom wykorzystania odpadów do produkcji ciepła w Szwecji wprowadzono specjalny podatek od CO2, aby odejść od ropy naftowej i innych paliw kopalnianych. Wprowadzono także podatek od nie-kogeneracji ciepła i prądu, aby powiększyć efektywność. Szwecja od 2002 roku zakazała także składowania odpadów, które da się przetworzyć. - W ciągu ostatnich 15 lat powiększyliśmy nasz udział bioenergii w miksie energetycznym o prawie 80%, równocześnie nasz PKB wzrósł o 48%, a emisja CO2 spadła o 9%. Zaopatrzenie w energię w Szwecji stało się bezpieczniejsze i bardziej niezależne, a produkcja energii jest i ekonomiczna i opłacalna. Zmniejszyły się koszty produkcji, a podwyższyła konkurencyjność- tłumaczył Radca Ambasady Królestwa Szwecji. Jego zdaniem tego typu rozwiązania można stosować również w Polsce. Polska ma bardzo dobre warunki. Już jest sieć ciepłownicza i gazowa, której my w Szwecji nie mamy. Jest dużo ludzi i duży sektor rolniczy, a to znaczy dużo odpadów. W Polsce jest także dużo ziemi na uprawy roślin energetycznych. W Polsce działa dotąd jedna elektrownia komunalna opalana odpadami komunalnymi. Zakład Unieszkodliwiania Stałych Odpadów Komunalnych (tzw. ZUSOK) zlokalizowany jest w Warszawie, na terenie dzielnicy Targówek. ZUSOK przyjmuje do kompleksowego unieszkodliwiania 60 000 Mg na rok stałych odpadów komunalnych, z czego ok. 47 000 Mg kierowana jest do spalenia. Zintegrowane linie segregacji przetwarzają  w ciągu dwóch zmian do 375 Mg surowych odpadów. Udział energii odnawialnej w Polsce ma wynosić do 2020 roku 15 procent, obecnie zużywamy zaledwie 4 procent energii z paliw niekopalnych.

Beata Trzeciak   OPEC Gdynia

Klimat, gospodarka odpadami oraz gospodarka wodna to priorytety prof. Andrzeja Kraszewskiego, który 1 lutego ma zostać Ministrem Środowiska.
Kraszewski zastąpi na tym stanowisku Macieja Nowickiego, który złożył dymisję na początku grudnia ub.r. Zapewnił, że będzie kontynuatorem linii swojego poprzednika. "Jedną z najważniejszych spraw będzie wsparcie negocjacji w sprawie sprzedaży polskich uprawnień do emisji CO2, ale także cały pakiet ochrony klimatu" - powiedział Kraszewski. Zapowiedział również, że wraz z ministrem gospodarki będzie chciał przygotować projekt ustawy, na podstawie której będzie realizowany narodowy program redukcji emisji. "Bardzo wiele energii poświęcę sprawie odpadów. Chcę zapewnić samorządom "władztwo" nad odpadami" - mówił przyszły szef resortu środowiska. Zamierza on m.in. zlikwidować szarą strefę zagospodarowania odpadów niekomunalnych. Chodzi o recykling zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego. Kraszewski zajmie się też gospodarką wodną. Jak mówił, należy przyspieszyć realizację krajowego programu oczyszczania ścieków. Chce też wzmocnić Inspekcję Ochrony Środowiska. Jego zdaniem, instytucja ta jest ważna, gdyż informuje o stanie środowiska. Jest - jak to określił - "swoistą policją ekonomiczną", czyli "aparatem przymusu przestrzegania prawa", a z tym - według niego - nie jest najlepiej.
Im lżejszy odpad, tym większy koszt jego zbiórki i przygotowania do recyklingu. Najbardziej opłacalne są więc odpady z aluminium, a najmniej z tworzyw sztucznych.
Koszty, a co za tym idzie - zyski z odzyskiwania odpadów są różne w zależności od rodzaju śmieci. Najlepiej zarabia się na aluminium. Aluminium zawsze było dobrym biznesem. Kiedyś recykler płacił nawet 6-7 tys. zł za tonę odpowiednio przygotowanego surowca. Obecnie stawki są mniejsze, ale zbieracz nadal może uzyskać 1,5-2 tys. zł. Cena zależy jednak od tego, jaka ilość surowca w danej chwili jest potrzebna. Na opłacalność inwestycji w odzysk składają się m.in. koszty transportu, sposób pozyskiwania oraz cena surowca. Aluminium jest surowcem w większości pozyskiwanym przez punkty skupu metali kolorowych. Jego selektywna zbiórka i transport są o wiele bardziej opłacalne niż np. w przypadku odpadów z tworzyw sztucznych. Można powiedzieć, że im lżejszy odpad, tym koszt procesów zbiórki i przygotowania do recyklingu jest większy. Trudno więc zarobić na odpadach z tworzyw sztucznych. Pogorszyła się sytuacja, jeśli chodzi o zbiórkę i recykling odpadów szklanych. Zmniejszyły się dopłaty do recyklingu oferowane przez organizacje odzysku. Dopłatę może uzyskać recykler lub firma zbierająca odpady, w zależności od tego, kto ma umowę z organizacją.
 Azbest będzie mógł być już niszczony w miejscu, gdzie prowadzona jest rozbiórka budynku z tym szkodliwym dla środowiska materiałem.
Nowelizacja ustawy o odpadach, którą 22 stycznia przyjął Sejm, wprowadza możliwość przetwarzania odpadów zawierających azbest w urządzeniach przewoźnych. Dzięki temu nie będzie już konieczności wożenia odpadów z azbestem na specjalne wysypiska śmieci, gdzie są one jedynie zakopywane. Są już specjalne urządzenia, które umożliwiają w wysokiej temperaturze unieszkodliwianie włókien azbestu. Pozostałości mogą z kolei być ponownie wykorzystane, np. przy budowie dróg. Obecnie prawo zabrania wykorzystania takich urządzeń, ale wkrótce się to zmieni, pojawi się szansa na skuteczniejsze usuwanie azbestu. Nowela określa, że wytwórca odpadów, który prowadzi działalność polegającą na świadczeniu usług m.in. w zakresie budowy, rozbiórki, remontu obiektów, a także przetwarzania odpadów zawierających azbest w urządzeniach przewoźnych, będzie musiał uzyskać decyzję zatwierdzającą program gospodarki odpadami. Decyzja ta będzie wydawana maksymalnie na pięć lat. W Polsce wciąż jest wiele elementów, które zawierają azbest. Do tej pory takich elementów budowlanych z azbestem usunięto w Polsce ponad 1 mln ton. Do 2032 roku musimy unieszkodliwić w sumie około 15,5 mln ton odpadów, zawierających azbest.
 

Beata Trzeciak   OPEC Gdynia 

Obserwowane w ostatnich kilkunastu latach zmiany klimatu na Ziemi oraz częstsze występowanie zjawisk ekstremalnych powoduje zaniepokojenie opinii publicznej, wyrażane w środkach masowego przekazu pod hasłem globalnego ocieplenia. W skali międzynarodowej pojawiają się propozycje kroków zaradczych formułowane przez polityków elit rządzących, działający od 1988 roku Międzyrządowy Zespół do spraw Zmian Klimatu (IPCC) i organizacje ekologiczne.
Włączając się w tę nadzwyczaj ważną dyskusję, Komitet Nauk Geologicznych PAN pragnie zwrócić uwagę na 10 fundamentalnych aspektów tego problemu, nierozerwalnie związanego z funkcjonowaniem geosystemu - skomplikowanej współzależności procesów zachodzących w litosferze, hydrosferze, atmosferze i biosferze. Ich znajomość powinna leżeć u podstaw racjonalnie i odpowiedzialnie podejmowanych decyzji ingerujących w geosystem.

Janusz Różalski   Dyr. Techn. OPEC Gdynia

 

Międzynarodowa organizacja energetyków i ciepłowników EuroHeat & Power podsumowując obrady X Kongresu w Helsinkach w 2001 r. uznała systemy ciepłownicze zasilane w ciepło z elektrociepłowni za najlepsze i najbardziej efektywne rozwiązanie problemu zasilania miast w Europie i na świecie w ciepło i chłód sieciowy. Następny XI Kongres w Berlinie ustalił priorytety działań celem uzyskania najlepszych efektów ekonomicznych i środowiskowych dla rozwoju i modernizacji ciepłownictwa europejskiego na konkurencyjnym rynku. Dyrektoriat EuroHeat & Power powołał w 2005 r. zespół zadaniowy tzw. TASK FORCE wyłoniony z grupy roboczej Customers Instalations, w którego skład weszli specjaliści z Austrii, Danii, Finlandii, Francji, Niemiec, Polski, Słowenii, Szwecji i Włoch z zadaniem opracowania europejskich wytycznych dla wymiarowania instalacji grzewczych i ciepłej wody wraz z zasadami optymalnego projektowania węzłów cieplnych i efektywnej ich eksploatacji. Po trzech latach pracy zespół przedstawił opracowanie o nazwie Guidelines for District Heating Substations" Approved by the Euroheat & Power Board Prepared by Task Force Customer Installations pozytywnie zaopiniowane i zatwierdzone przez wszystkie kraje UE.
Opracowanie dedykowane projektantom i eksploatatorom instalacji i węzłów ciepłowniczych zawiera najważniejsze wytyczne technologiczne i techniczne.

Janusz Różalski   Dyr. Techn. OPEC Gdynia 

Na dawnym poligonie pod brandeburską miejscowością Lieberose stanęło 560 tysięcy modułów słonecznych. To jeszcze nie koniec inwestycji. Chociaż elektrownia już produkuje prąd, do jesieni planowana jest jej rozbudowa do 700 tysięcy modułów - podaje Informacyjna Agencja Radiowa.
Wówczas bateria słoneczna będzie wytwarzać przewidziane docelowo 53 megawaty. Pozwoli to na zaopatrzenie w energię elektryczną nawet 50 tysięcy mieszkańców. Koszt inwestycji wyniósł 160 milionów euro.
Elektrownie słoneczne są bardziej przyjazne środowisku niż tradycyjne elektrownie węglowe. Produkują jednak znacznie mniej prądu. W Niemczech elektrownie opalane węglem kamiennym wytwarzają średnio 700 megawatów.
Uruchomiona elektrownia w Lieberose jest drugą pod względem wielkości instalacją tego typu na świecie. Największa znajduje się w Hiszpanii.

Beata Trzeciak  OPEC Gdynia
 

Nieoczekiwana zmiana strategii energetycznej w Szwecji. Jak podały szwedzkie media, tamtejszy rząd podjął 5 lutego 2009 decyzję o zmianie planu dotyczącego rozwoju energetyki nuklearnej. To istotne wydarzenie dla gospodarki tego kraju. Od czasu referendum przeprowadzonego w roku 1980 zaczęto bowiem wdrażać politykę ograniczania rozwoju elektrowni atomowych, a następnie całkowitej ich likwidacji. Katastrofa w Czarnobylu w roku 1986 jedynie utwierdziła szwedzkie społeczeństwo w słuszności dokonanego wyboru.
Zakładano, że do roku 2010 wszystkie atomówki zostaną wyłączone z eksploatacji, a ich miejsce zajmą elektrownie pracujące na stosunkowo przyjaznym dla środowiska paliwie, jakim jest gaz ziemny, elektrownie wodne a także alternatywne źródła energii. Później przesunięto ten horyznot czasowy na lata 2012-2025.
W efekcie ostatniego kryzysu gazowego (Szwecja jest importerem gazu) i towarzyszącej mu zmiany polityki odnośnie bezpieczeństwa energetycznego, ostatecznie zrezygnowano z planu stopniowego wygaszania nuklearnych bloków energetycznych. Równocześnie zdecydowano o modernizacji istniejących elektrowni.
Obecnie w Szwecji działają trzy (!) elektrownie nuklearne: w Ringhals nad Kattegatem oraz w Oskarshamn i Forsmark na wybrzeżu bałtyckim. Łącznie pokrywają ok. 47% zapotrzebowania na energię elektryczną  pozostała część przypada na hydroenergetykę i źródła alternatywne (53% !). Największą elektrownią atomową i jednocześnie największym zakładem energetycznym w Szwecji jest siłownia Ringhals w pobliżu miejscowości Varberg (na południe od Göteborga), posiadająca cztery bloki o łącznej mocy ok. 3500 MW. Ringhals dostarcza aż 20% krajowej mocy.

Na zdjęciu: elektrownia nuklearna Forsmark, należąca do koncernu Vattenfall (fot. Vattenfall)

źródło:PCIT TRAMP

Grzegorz Waloch  OPEC Gdynia

Energetyczne wykorzystanie odpadów jako remedium na luki paliwowe i rozwiązanie problemu utylizacji odpadów.
Narastające trudności na rynku węgla, niepewność dostaw oraz dynamika zmian cen nośników energii powodują uzasadnione obawy w sektorze ciepłowniczym. Polski rynek biomasy jest płytki, podatny na wstrząsy oraz w dalszym ciągu jest rynkiem w trakcie budowy. Wyzwaniem dla gospodarki polskiej jest ograniczenie uprawnień emisji CO2 oraz wdrażanie przez Komisję Europejską programu 3x20. Będąc w przeświadczeniu, że dobrze już było, a teraz będzie trudniej, szukamy alternatywy energetycznej w energetyce jądrowej. Równocześnie dramatycznie narasta problem gospodarki odpadami,gdzie wieloletnie zaległości inwestycyjne spowodowały, że kraj nasz znajduje się w zakresie przetwarzania odpadów  na końcu lisy państw UE.

Nowa Energia - dodatek tematyczny nr 1(2)/2009

Janusz Różalski   Dyr. Techn. OPEC Gdynia

Projekt siłowni czerpiącej energię z falowania Jak podał szwedzki serwis TheLocal.se, szwedzka firma Seabased Industry z Uppsali zgłosiła władzom odpowiedzialnym za ochronę środowiska projekt budowy na wodach Kattegatu, na północny-zachód od Smögen (Bohuslän), elektrowni wykorzystującej falowanie morza.
Projekt spotkał się już z zainteresowaniem władz regionu Bohuslän, przeprowadzono też konsultacje z rybakami, którzy nie wnieśli zastrzeżeń do projektu. Gdyby udało się go wprowadzić w życie, szacunkowy koszt inwestycji mógłby wynieść ok. 250 milionów koron szwedzkich, a wyprodukowana energia wystarczyłaby do zaopatrzenia w elektryczność 1300 gospodarstw domowych w Bohuslänie.
Elektrownia nowego typu uzupełniłaby siłownie wiatrowe, których kilka zespołów osadzono w morskim dnie nieco dalej na południe - w cieśninie Sund.

foto: wybrzeże Bohuslan
Źródło: The Local  info: TRAMP

Grzegorz Waloch

---